Oczyszczanie ścieków

Kategoria „Oczyszczanie ścieków” obejmuje produkty chemiczne stosowane w procesach oczyszczania ścieków komunalnych, przemysłowych i technologicznych. W tej grupie znajdują się m.in. koagulanty żelazowe PIX, koagulanty glinowe PAX, roztwór siarczanu glinu ALS, glinian sodu SAX 18, środki do regulacji pH, produkty do neutralizacji, utleniacze, reduktory oraz wybrane środki pomocnicze do kontroli piany i stabilizacji procesu.

Produkty należy dobierać według rodzaju ścieków, parametrów procesu, oczekiwanego efektu technologicznego, sposobu dozowania, opakowania, dokumentacji SDS, klasyfikacji CLP, wymagań REACH, transportu ADR oraz warunków magazynowania. W oczyszczaniu ścieków szczególnie ważne jest rozróżnienie funkcji produktu: koagulant, regulator pH, neutralizator, utleniacz, reduktor, środek antypienny lub dodatek procesowy nie pełnią tej samej roli i powinny być dobierane do konkretnej instalacji.

Chemia do oczyszczania ścieków komunalnych i przemysłowych

Oczyszczanie ścieków wymaga kontroli wielu parametrów, takich jak pH, fosfor, zawiesina ogólna, ChZT, BZT, siarkowodór, zapach, osad czynny, pienienie, zasadowość i stabilność procesu technologicznego. W zależności od problemu procesowego stosuje się koagulanty, środki do regulacji odczynu, utleniacze, reduktory, produkty do neutralizacji oraz dodatki pomocnicze wspierające pracę instalacji.

Najważniejszą grupą produktów w tej kategorii są koagulanty żelazowe PIX. Produkty z tej grupy mogą być stosowane w oczyszczaniu ścieków komunalnych i przemysłowych, w tym przy strącaniu fosforu, ograniczaniu siarkowodoru, redukcji uciążliwości zapachowej oraz wspomaganiu pracy instalacji wodno-ściekowych. Dobór konkretnego wariantu PIX powinien zależeć od składu ścieków, pH, dawki, wymaganego efektu technologicznego oraz możliwości dozowania w oczyszczalni.

Koagulanty PIX, PAX, ALS i SAX 18

Koagulanty żelazowe PIX powinny być podstawową grupą produktową w kategorii „Oczyszczanie ścieków”. Warianty PIX 110, PIX 111, PIX 112, PIX 113 i PIX 116 różnią się składem, parametrami oraz zastosowaniem, dlatego powinny być prezentowane jako oddzielne warianty w ramach jednej funkcji technologicznej. W praktyce służą do koagulacji, wspomagania sedymentacji, strącania fosforu i poprawy parametrów procesu oczyszczania.

Koagulanty glinowe PAX, roztwór siarczanu glinu ALS oraz siarczan glinu mogą być stosowane tam, gdzie właściwszy jest układ glinowy niż żelazowy. PAX 18 i PAX XL 19H są produktami na bazie chlorku poliglinu, natomiast ALS jest roztworem siarczanu glinu. SAX 18, czyli roztwór glinianu sodu, może być rozważany w ściekach przemysłowych o niskim pH, ponieważ łączy funkcję koagulanta i produktu wspierającego neutralizację.

Regulacja pH i neutralizacja ścieków

W wielu instalacjach ściekowych konieczna jest korekta pH. Do podnoszenia pH można wykorzystywać produkty zasadowe, takie jak ług sodowy, soda kaustyczna, wodorotlenek wapnia, wapno gaszone lub wybrane produkty wapniowe. Do obniżania pH mogą być stosowane kwasy techniczne, m.in. kwas solny, kwas siarkowy lub kwas fosforowy. Wybór produktu zależy od parametrów ścieków, sposobu dozowania, wpływu na osad czynny, kompatybilności z instalacją oraz wymagań bezpieczeństwa.

Nie każdy regulator pH będzie odpowiedni dla każdej oczyszczalni. Ług sodowy i soda kaustyczna są produktami silnie żrącymi, wymagającymi właściwego magazynowania i zabezpieczenia miejsca dozowania. Kwasy techniczne również wymagają kontroli ADR, CLP, kompatybilności materiałowej i procedur BHP. Przed zastosowaniem należy sprawdzić kartę charakterystyki, stężenie, opakowanie oraz wpływ produktu na kolejne etapy oczyszczania.

Utlenianie, redukcja i produkty pomocnicze

W oczyszczaniu ścieków mogą być stosowane także produkty o działaniu utleniającym lub redukującym. Nadtlenek wodoru może być używany jako utleniacz w wybranych procesach przemysłowych i technologicznych. Podchloryn sodu oraz podchloryn wapnia mogą być wykorzystywane w procesach, w których wymagane jest źródło aktywnego chloru, o ile zastosowanie jest zgodne z dokumentacją, wymaganiami prawnymi i procedurą zakładową. Wodorosiarczyn sodu i pirosiarczyn sodu mogą być analizowane jako produkty redukujące lub wspierające korektę parametrów procesu.

W instalacjach ściekowych istotne mogą być również środki antypienne, produkty kompleksujące, środki antyosadowe oraz produkty pomocnicze do przygotowywania roztworów. Przy ich doborze należy sprawdzić, czy produkt jest stabilny w warunkach procesu, nie zakłóca biologicznego oczyszczania, nie pogarsza parametrów ścieków oczyszczonych i jest zgodny z dokumentacją techniczną instalacji.

Jak dobrać produkt do oczyszczania ścieków?

Rodzaj ścieków — komunalne, przemysłowe, spożywcze, chemiczne, motoryzacyjne, technologiczne lub mieszane.
Funkcja produktu — koagulacja, strącanie fosforu, redukcja siarkowodoru, korekta pH, neutralizacja, utlenianie, redukcja, kontrola piany lub wsparcie procesu.
Parametry procesu — pH, zasadowość, ChZT, BZT, zawiesina ogólna, fosfor, siarkowodór, osad czynny, pienienie i obciążenie hydrauliczne.
Opakowanie — kanister, zestaw kanistrów, półpaleta, paleta, DPPL/IBC, big bag lub większy wolumen.
Dokumentacja — SDS, specyfikacja, CLP, REACH, ADR oraz dokumenty wymagane w danym zakładzie.
Dozowanie — kompatybilność z pompami, przewodami, zbiornikami, materiałami instalacji i procedurami eksploatacyjnymi.

Produkty o podobnej funkcji technologicznej

Przy doborze chemii do oczyszczania ścieków warto porównywać produkty według funkcji technologicznej. Koagulanty żelazowe PIX można zestawiać z koagulantami glinowymi PAX, roztworem siarczanu glinu ALS, siarczanem glinu oraz glinianem sodu SAX 18. Przy korekcie pH należy porównać ług sodowy, sodę kaustyczną, wodorotlenek wapnia, kwas solny, kwas siarkowy i kwas fosforowy. W procesach utleniania lub redukcji można analizować nadtlenek wodoru, podchloryny, wodorosiarczyn sodu i pirosiarczyn sodu.

Dobór produktu powinien wynikać z parametrów ścieków, wymagań instalacji, aktualnej dokumentacji, sposobu dozowania i oczekiwanego efektu technologicznego. Przed zastosowaniem produktu w oczyszczalni należy sprawdzić kartę charakterystyki, specyfikację, zasady magazynowania, zgodność z procedurami zakładu oraz wpływ produktu na dalsze etapy procesu.

Czytaj więcej