Dodatki funkcjonalne do detergentów pralniczych są surowcami
stosowanymi obok surfaktantów w celu regulacji twardości wody,
pH i alkaliczności, stabilizacji systemów wybielających,
ograniczania osadów, poprawy właściwości proszków oraz nadawania
tekstyliom określonych właściwości po procesie prania.
Do tej grupy mogą należeć między innymi chelatory i sekwestranty,
buildery, regulatory pH, krzemiany, sole nieorganiczne,
stabilizatory nadtlenków oraz składniki zmiękczające
i antystatyczne. Dobór konkretnego dodatku powinien wynikać
z rodzaju formulacji, jej pH, zastosowanych surfaktantów,
twardości wody oraz wymagań produktu końcowego.
Chelatory i środki kompleksujące w detergentach
Jony wapnia, magnezu i innych metali mogą pogarszać działanie
formulacji detergentowej oraz wpływać na stabilność wybranych
składników. Środki kompleksujące pomagają wiązać jony metali
i mogą wspierać działanie detergentu w twardej wodzie.
Do tej grupy należą między innymi EDTA, cytrynian sodu
oraz wybrane fosfoniany.
Cytrynian sodu jako chelator i builder
Cytrynian trójsodowy jest stosowany w recepturach detergentów
między innymi jako środek kompleksujący. Może wspierać kontrolę
twardości wody i pracę układu surfaktantów. W nowoczesnych
płynnych detergentach często występuje razem z innymi chelatorami.
Soda kalcynowana w detergentach
Węglan sodu jest klasycznym składnikiem formulacji detergentowych.
Zwiększa alkaliczność i może wspomagać zmiękczanie wody.
Nie jest surfaktantem ani kompletnym środkiem piorącym,
lecz jednym z elementów systemu detergentowego.
Metakrzemian disodu
Metakrzemian disodu może pełnić funkcję regulatora pH,
aktywnego wypełniacza oraz składnika alkalicznych formulacji.
Jest stosowany zarówno w detergentach ciekłych, jak i stałych.
Ze względu na wysoką alkaliczność wymaga odpowiedniej oceny
kompatybilności całej receptury i opakowania.
Środki kompleksujące i stabilizacja wybielaczy
W formulacjach zawierających nadtlenek wodoru istotna może być
kontrola jonów metali katalizujących jego rozkład. Wybrane
środki kompleksujące, takie jak ATMP, mogą działać również
jako stabilizatory systemów opartych na nadtlenku wodoru.
Siarczan sodu w proszkach do prania
Bezwodny siarczan sodu jest stosowany w formulacjach proszkowych
jako składnik pomocniczy i wypełniacz. Nie powinien być jednak
przedstawiany jako składnik odpowiedzialny bezpośrednio
za detergencję.
Fosforany w formulacjach detergentowych
Fosforan trójsodowy może działać jako składnik alkaliczny
i wspomagać proces zmiękczania wody. Przy projektowaniu
detergentów należy jednak uwzględnić ograniczenia dotyczące
fosforu obowiązujące dla określonych kategorii produktów,
szczególnie detergentów konsumenckich.
Zmiękczanie i antystatyka tkanin
Esterquaty, takie jak Tequat LC 90i, są stosowane jako aktywne
składniki płynów i koncentratów do płukania. Nie są detergentami
do prania zasadniczego, ale należą do szeroko rozumianych
dodatków formulacyjnych dla produktów pralniczych.
Czego nie należy mieszać w jednej kategorii?
Podstawowe surfaktanty anionowe i niejonowe, gotowe detergenty,
wybielacze oraz profesjonalne odplamiacze powinny znajdować się
w swoich własnych kategoriach. Dodatki formulacyjne mają pełnić
funkcje pomocnicze lub modyfikujące i nie powinny zastępować
podstawowego systemu myjącego.
Jak dobrać dodatek do receptury detergentu?
- określ jego funkcję technologiczną,
- ustal docelowe pH produktu,
- sprawdź twardość wody i wymagany poziom kompleksowania,
- zweryfikuj zgodność z surfaktantami i pozostałymi składnikami,
- sprawdź rozpuszczalność w docelowym stężeniu,
- uwzględnij stabilność formulacji podczas magazynowania,
- dla systemów wybielających sprawdź wpływ na H2O2 lub nadwęglan,
- sprawdź ograniczenia prawne dotyczące produktu końcowego,
- zweryfikuj czystość i jakość surowca,
- korzystaj z aktualnych SDS i TDS.